Ostatnie wydarzenia

Kolejna promesa dla Gminy Dębno

19.06.2019
Kolejna promesa dla Gminy Dębno

Wójt Gminy Dębno Wiesław Kozłowski odebrał wczoraj, 18 czerwca 2019 r., z rąk wicemarszałka Tomasza Urynowicz promesę na realizację zadania: „Przebudowa wielofunkcyjnego boiska sportowego” w miejscowości Porąbka Uszewska. Zadanie zostanie zrealizowane dzięki wsparciu finansowemu przekazanemu Gminie Dębno w ramach projektu koordynowanego przez Zarząd Województwa Małopolskiego pod nazwą „Małopolska infrastruktura rekreacyjno – sportowa – MIRS”.

Przybywa E-Seniorów w Gminie Dębno

19.06.2019
Przybywa E-Seniorów w Gminie Dębno

Kolejna grupa seniorów ukończyła kursy przeprowadzane w ramach projektu „Małopolski E-senior”. Program ten cieszy się dużą popularnością wśród mieszkańców naszej gminy, którzy chętnie i licznie korzystają z zajęć organizowanych przez Fundację Instytut Myśli Innowacyjnej w ramach Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa, III Oś Priorytetowa Cyfrowe kompetencje społeczeństwa, Działanie 3.1 Działania szkoleniowe na rzecz rozwoju kompetencji cyfrowych.

Gmina Dębno po raz kolejny doceniona

12.06.2019
Gmina Dębno po raz kolejny doceniona

W poniedziałek, 10 czerwca w Zakopanem, odbyła się Gala Finałowa Konkursu #ekoLIDERZY, który od kilku lat organizowany jest przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie. Głównym celem konkursu jest wyłonienie i uhonorowanie instytucji, które w sposób szczególny przyczyniają się do poprawy stanu środowiska naturalnego w Małopolsce.  

Kolejny sprzęt dla jednostek OSP

10.06.2019
Kolejny sprzęt dla jednostek OSP

Jednym z kluczowych czynników przyczyniających się do skutecznej i sprawnej działalności Ochotniczych Straży Pożarnych jest sprzęt, którym strażacy posługują się podczas akcji do których wyjeżdżają. Nawet najlepszy strażak staje się bezsilny, gdy zawodzi sprzęt. Urząd Gminy Dębno ciągle stara się o pozyskiwanie kolejnych środków finansowych, które może przeznaczyć na doposażenie jednostek OSP działających na terenie gminy.

Weekendowy Dzień Dziecka w Gminie Dębno

7.06.2019
Weekendowy Dzień Dziecka w Gminie Dębno

W ubiegły weekend przypadał 1 czerwca, który obchodzony jest jako Międzynarodowy Dzień Dziecka. Z tej okazji w gminie Dębno zostały zaplanowane różne imprezy przygotowane z myślą o najmłodszych tak, aby razem mogli świętować swoje radosne święto.

Nowy samochód ratowniczo-gaśniczy dla OSP Jastew

3.06.2019
Nowy samochód ratowniczo-gaśniczy dla OSP Jastew

W piątek, 31 maja 2019 r. Wójt Gminy Dębno, z rąk Wojewody Małopolskiego, Pana Piotra Ćwika oraz Wicemarszałka Województwa Małopolskiego Pana Łukasza Smółki otrzymał kolejną w tym roku promesę. Tym razem z dofinansowania skorzystają strażacy z jednostki OSP w Jastwi.

Kolejna grupa seniorów z certyfikatami

3.06.2019
Kolejna grupa seniorów z certyfikatami

W czwartek, 30 maja, kolejna grupa seniorów z terenu gminy Dębno ukończyła zajęcia przeprowadzane w ramach projektu „Małopolski E-senior”. Projekt ten realizowany jest przez Fundację Instytut Myśli Innowacyjnej w ramach Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa, III Oś Priorytetowa Cyfrowe kompetencje społeczeństwa, Działanie 3.1 Działania szkoleniowe na rzecz rozwoju kompetencji cyfrowych. W naszej gminie projekt ten cieszy się ogromną popularnością, grupy które zakończyły szkolenie liczyły sobie ponad 40 osób.

Nowa inwestycja, kolejna dotacja

23.05.2019
Nowa inwestycja, kolejna dotacja

W naszej gminie zostaną wyremontowane kolejne odcinki dróg. Tym razem prace modernizacyjne zostaną przeprowadzone na drogach dojazdowych do pól w Woli Dębińskiej Koło Wróbla oraz w Jaworsku Wilkówka Grabno. Zarówno na jedną jak i na drugą drogę, Gmina Dębno pozyskała dofinansowanie w wysokości 121 tys. złotych z budżetu Województwa Małopolskiego w ramach Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych.  

IX sesja Rady Gminy Dębno

17.05.2019
IX sesja Rady Gminy Dębno

W czwartek, 16 maja, odbyła się IX sesja Rady Gminy Dębno w kadencji 2018-2023, podczas której podjęto uchwały w sprawach m.in.:

- przyjęcia programu usuwania wyrobów zawierających azbest z terenu gminy Dębno na lata 2019 – 2032,

- podczas sesji przyjęto również zmiany w uchwale budżetowej na 2019 rok oraz zmiany wieloletniej prognozy finansowej Gminy Dębno.

Gminny Dzień Strażaka

16.05.2019
Gminny Dzień Strażaka

„…Gotowi by zwyciężać – urodzeni by walczyć

W płomieniach życia – idą tam, skąd inni uciekają

Bo strażakiem się jest, a nie bywa…”

 

W sobotę, 11 maja w Niedźwiedzy, świętowano Gminny Dzień Strażaka, który połączony został z obchodami 70 rocznicy powstania niedźwiedzkiej OSP.

Drukuj drukuj

Z historii gminy

Strona główna » Z historii gminy » Malowidła nie do końca znane

Malowidła nie do końca znane

20.02.2017
Malowidła nie do końca znane

Każdy dębiński parafianin dobrze zna wygląd, historię, a może i styl architektoniczny swojego kościoła. Dlatego tekst ten rozwodzić się nad tymi kwestiami nie będzie. W zamian proponuję przyjrzeć się bliżej jego wnętrzu, którego historia nie jest już tak dobrze wszystkim znana. Szczególne zainteresowanie powinny budzić malowidła, znajdujące się na ścianach wewnątrz świątyni. Wykonane przez profesora Józefa Edwarda Dutkiewicza w 1957 roku, już wówczas budziły kontrowersje. Mimo to, już 3 lata później zostały wpisane do rejestru zabytków.

Profesor Dutkiewicz urodził się w 1903 r. w Krakowie, skąd wkrótce jego rodzina przeniosła się do Tarnowa. W młodości uczęszczał do gimnazjum im. Kazimierza Brodzińskiego, a po jego ukończeniu zdecydował się studiować historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Józef w 1930 r. przez rok pobierał nauki, dotyczące konserwacji we francuskiej uczelni Ecole de Louvre. Po zakończeniu edukacji, w 1932 r. objął stanowisko konserwatora zabytków w Warszawie, a następnie w Łucku. W 1935 r. Dutkiewicz jako konserwator sprawował pieczę nad odnową kamienic Lublina. W 1945 r., dzięki jego namowom, powstało Muzeum Ziemi Tarnowskiej. Wraz z rokiem 1946 Józef wyjechał do Krakowa, aby tam pracować jako miejski oraz wojewódzki konserwator zabytków. Trzeba sobie zdawać sprawę, że wtedy – w czasach rodzącego się stalinizmu – Dutkiewicz musiał przystosować swoje prace w kierunku realizmu socjalistycznego. Konserwatorzy i artyści, chcąc prowadzić pracę, musieli starać się o aprobatę władz, które wówczas nie sprzyjały kościołowi katolickiemu i za wszelką cenę dążyły do sowietyzacji kultury naszego narodu. Koncepcja rekonstrukcyjna Cesare Brandiego – którą przyjął profesor, a która polegała na wprowadzaniu nowoczesnych dekoracji do wnętrza zabytkowych budowli i postawę aprobującą fakt, że zabytkowe dzieło sztuki może być elementem nowego dzieła, nawet będąc w destrukcie – doskonale wpisywał się w antykościelną działalność władz komunistycznych.

Profesor Dutkiewicz prowadził wiele takich prac konserwatorskich, określanych mianem kontrowersyjnych – tak jak w naszym rodzimym kościele czy w Olkuszu. Profesor nie zdołał jednak ukończyć prac w olkuskiej świątyni, ponieważ zginął tam podczas prac konserwatorskich. Tragedię powiązano z mającymi miejsce dwa tygodnie wcześniej badaniami dworku klasztornego, znajdującego się w Rudawach. Pracujący tam profesor napotkał ukryte pod tynkiem fragmenty zabytkowych malowideł, ukazujących grupkę przerażonych mnichów. Napis ostrzegał przed odsłonięciem dzieła, a ten, który to zrobi, miał paść ofiarą klątwy. Dutkiewicz zignorował przekaz, co miało być przyczyną jego tragicznego wypadku.

Spór o postać i twórczość Józefa Dutkiewicza trwał również w środowisku konserwatorskim. Oczywiście, w literaturze przedmiotu cytuje się tylko dyskusje nad dziełami Dutkiewicza ze strony tzw. środowiska. Opinia „zwykłych” ludzi się nie liczyła, choć np. większej części olkuskich parafian, delikatnie mówiąc, nie przypadł do gustu nowy wygląd wnętrza świątyni. Wielu rekonstruktorów podzielało poglądy olkuskich parafian, zarzucając Dutkiewiczowi zbyt dużą ingerencję w strukturę zabytku. „Dzieła Dutkiewicza to jak instalowanie klimatyzacji w dorożce” – twierdzili odważni historycy sztuki.

Niejaki profesor Tadeusz Chrzanowski, będący krytykiem Dutkiewicza, przytacza przykład wiejskiego kościoła w pobliżu Wielunia i opisuje jego twórczość słowami: „Dziś wnętrze wygląda, jakby jakiś szalony dowcipniś rozmieścił na ścianach ogromne puzzle…”

Inny historyk sztuki, Bogusław Krasnowolski, usprawiedliwia kontrowersyjną twórczość Dutkiewicza panującym wówczas specyficznym klimatem PRL-u. Każdy twórca, chcąc tworzyć dzieła sakralne (ukierunkowane przez władzę), mógł pracować jedynie we wnętrzach zabytkowych budowli. Historyk przedstawia Dutkiewicza jako znaczącego, XX-wiecznego malarza, wprowadzającego do zabytkowych wnętrz elementy współczesne. Z drugiej strony Krasnowolski twierdzi, że „ten styl konserwatorski to wielkie konserwatorskie kłamstwo” nie mające nic wspólnego z rekonstrukcją, ponieważ nie odtwarzało dzieła, tylko tworzyło nowe. Przypomina też, że z wnętrza tarnowskiej katedry usunięto polichromie autorstwa Dutkiewicza, Marczyńskiego i Taranczewskiego, które zastąpiono „gołymi” ścianami. Zdążono to zrobić, zanim wpisano je do rejestru zabytków.

Skoro środowisko konserwatorów jest podzielone, czy wolno nam, „zwykłym” ludziom mieć swoje zdanie? Czy to, co znajduje się na ścianach wewnątrz dębińskiej świątyni, to arcydzieło? Czy też musimy parafrazować Gombrowicza, powtarzając że „malowidła nas zachwycają, bo Dutkiewicz znanym rekonstruktorem jest”?

Dziś mało kto może się pochwalić tym, że na własne oczy widział dawne malowidła na ścianach naszego kościoła. Tym, którzy są zbyt młodzi, aby to zobaczyć, pozostały jedynie fragmenty uwiecznione na kilku fotografiach. Ciekawe, co dzisiejsi parafianie sądzą o malowidłach w dębińskiej świątyni. Czy się podobają? Czy podobają się na tyle, że potrafimy opowiedzieć, co przedstawiają? Niestety, wspaniałych aniołów namalowanych za ołtarzem głównym nie zobaczymy już nigdy.

Na zamieszczonych zdjęciach znajdują się wnętrza Kościoła Parafialnego w Dębnie.

Malowidła nie do końca znane
Malowidła nie do końca znane
Autor: Szymon Smaga-Kumorek

Wróć do historii gminy

Informator UG system informacji przestrzennej   Stowarzyszenie Kwartet na Przedgórzu  Prawa pacjenta Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej WKU w Tarnowie  Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej

W górę
Kapitał Ludzki - Narodowa Strategia Spójności Gmina Dębno Unia Europejska - Europejski Fundusz Społeczny
Modernizacja strony WWW współfinansowana z EFS w ramach projektu POKL 2007-2013 pt. "CAF - podstawa doskonalenia małopolskich JST",
nr projektu POKL.05.02.01.00-059/12