Ostatnie wydarzenia

Vulcan kompetencji w Maszkienicach

18.06.2018
Vulcan kompetencji  w Maszkienicach

W Zespole Szkolno-Przedszkolnym w Maszkienicach odbyła się debata oświatowa ,,Przyszłość oświaty w naszej gminie w kontekście kompetencji kluczowych”.

W spotkaniu wzięli udział najważniejsze osoby odpowiedzialne za oświatę w gminie Dębno z wójtem Wiesławem Kozłowskim na czele. Nie zabrakło również dyrektorów szkół, nauczycieli, rodziców oraz uczniów.

Już 1 lipca Międzynarodowy Turniej o Złoty Warkocz Tarłówny

15.06.2018
Już 1 lipca Międzynarodowy Turniej o Złoty Warkocz Tarłówny

Urząd Gminy Dębno informuje, iż począwszy od tego roku Międzynarodowy Turniej Rycerski o Złoty Warkocz Tarłówny będzie organizowany w sezonie letnim, w miesiącu lipcu. Tegoroczna impreza odbędzie się 1 lipca (tj. niedziela) na terenie Zamku w Dębnie. Serdecznie zapraszamy.

Modernizacja drogi w Niedźwiedzy z dotacją

15.06.2018
Modernizacja drogi w Niedźwiedzy z dotacją

Blisko 250 tysięcy złotych w ramach Rządowego Programu na rzecz Rozwoju oraz Konkurencyjności Regionów poprzez Wsparcie Lokalnej Infrastruktury Drogowej pozyskała gmina Dębno na remont drogi gminnej Niedźwiedza do Grabiny.

Dofinansowanie na budowę Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych

14.06.2018
Dofinansowanie na budowę Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych

Zarząd Województwa Małopolskiego podjął decyzję o dofinansowaniu budowy w gminie Dębno Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych. Na realizację tej inwestycji władze wojewódzkie przekazały 940 100,60 złotych z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego.

Audyty energetyczne w Gminie Dębno

14.06.2018
Audyty energetyczne w Gminie Dębno

Urząd Gminy Dębno informuje, że nowym wykonawcą ocen energetycznych w Subregionie Tarnowskim jest firma „Tomasz Śliwiński EFEKTYWNIEJ” z siedzibą we Wrocławiu. Na terenie gminy Dębno audyty będą przeprowadzane w sierpniu 2018 r.

Świadczenie „Dobry start”

14.06.2018
Świadczenie „Dobry start”

Dyrektor Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej Dębno informuje, że od dnia 2018-07-01 można składać drogą elektroniczną, natomiast od dnia 2018-08-01 można składać papierowo wniosek o ustalenie prawa do świadczenia "dobry start", zwanego potocznie 300+. Wnioski należy złożyć najpóźniej do dnia 2018-11-30.

Podpisywanie umów z mieszkańcami na dofinansowanie do wymiany pieca

14.06.2018
Podpisywanie umów z mieszkańcami na dofinansowanie do wymiany pieca

Urząd Gminy Dębno przystępuje do podpisywania umów z mieszkańcami na dofinansowanie ekologicznego źródła ciepła w ramach projektów: „Wymiana przestarzałych kotłów węglowych na nowoczesne źródła zasilane gazem i biomasą w wybranych gminach powiatów brzeskiego, tarnowskiego i dąbrowskiego” – poddziałanie 4.4.2 oraz „Wymiana niskosprawnych źródeł ciepła na nowoczesne kotły węglowe w wybranych gminach powiatów brzeskiego, tarnowskiego i dąbrowskiego.”- poddziałanie 4.4.3.

Kolejna dotacja dla gminy Dębno. Rządowe środki zasilą budowę Otwartej Strefy Aktywności w Łoniowej

13.06.2018
Kolejna dotacja dla gminy Dębno. Rządowe środki zasilą budowę Otwartej Strefy Aktywności w Łoniowej

Gmina Dębno otrzymała 50 tysięcy złotych dofinansowania z Ministerstwa Sportu i Turystyki na budowę Otwartej Strefy Aktywności w Łoniowej. 

Senior+ w Sufczynie

13.06.2018
Senior+ w Sufczynie

Gmina Dębno zyska kolejne przyjazne miejsce dla seniorów. Po Maszkienicach, przyszedł czas na Sufczyn. Tym razem dzięki modernizacji budynku remizy Ochotniczej Straży Pożarnej w Sufczynie powstanie Klub Senior+. 

Nowy harmonogram odbioru odpadów

11.06.2018
Nowy harmonogram odbioru odpadów

Urząd Gminy Dębno informuje o nowym harmonogramie odbioru odpadów komunalnych na II półrocze 2018 r. Odpady w dalszym ciągu (przez najbliższe 12 miesięcy) będzie odbierała firma FBSerwis Karpatia Sp. z o.o. z Tarnowa.

Drukuj drukuj

Z historii gminy

Strona główna » Z historii gminy » Malowidła nie do końca znane

Malowidła nie do końca znane

20.02.2017
Malowidła nie do końca znane

Każdy dębiński parafianin dobrze zna wygląd, historię, a może i styl architektoniczny swojego kościoła. Dlatego tekst ten rozwodzić się nad tymi kwestiami nie będzie. W zamian proponuję przyjrzeć się bliżej jego wnętrzu, którego historia nie jest już tak dobrze wszystkim znana. Szczególne zainteresowanie powinny budzić malowidła, znajdujące się na ścianach wewnątrz świątyni. Wykonane przez profesora Józefa Edwarda Dutkiewicza w 1957 roku, już wówczas budziły kontrowersje. Mimo to, już 3 lata później zostały wpisane do rejestru zabytków.

Profesor Dutkiewicz urodził się w 1903 r. w Krakowie, skąd wkrótce jego rodzina przeniosła się do Tarnowa. W młodości uczęszczał do gimnazjum im. Kazimierza Brodzińskiego, a po jego ukończeniu zdecydował się studiować historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Józef w 1930 r. przez rok pobierał nauki, dotyczące konserwacji we francuskiej uczelni Ecole de Louvre. Po zakończeniu edukacji, w 1932 r. objął stanowisko konserwatora zabytków w Warszawie, a następnie w Łucku. W 1935 r. Dutkiewicz jako konserwator sprawował pieczę nad odnową kamienic Lublina. W 1945 r., dzięki jego namowom, powstało Muzeum Ziemi Tarnowskiej. Wraz z rokiem 1946 Józef wyjechał do Krakowa, aby tam pracować jako miejski oraz wojewódzki konserwator zabytków. Trzeba sobie zdawać sprawę, że wtedy – w czasach rodzącego się stalinizmu – Dutkiewicz musiał przystosować swoje prace w kierunku realizmu socjalistycznego. Konserwatorzy i artyści, chcąc prowadzić pracę, musieli starać się o aprobatę władz, które wówczas nie sprzyjały kościołowi katolickiemu i za wszelką cenę dążyły do sowietyzacji kultury naszego narodu. Koncepcja rekonstrukcyjna Cesare Brandiego – którą przyjął profesor, a która polegała na wprowadzaniu nowoczesnych dekoracji do wnętrza zabytkowych budowli i postawę aprobującą fakt, że zabytkowe dzieło sztuki może być elementem nowego dzieła, nawet będąc w destrukcie – doskonale wpisywał się w antykościelną działalność władz komunistycznych.

Profesor Dutkiewicz prowadził wiele takich prac konserwatorskich, określanych mianem kontrowersyjnych – tak jak w naszym rodzimym kościele czy w Olkuszu. Profesor nie zdołał jednak ukończyć prac w olkuskiej świątyni, ponieważ zginął tam podczas prac konserwatorskich. Tragedię powiązano z mającymi miejsce dwa tygodnie wcześniej badaniami dworku klasztornego, znajdującego się w Rudawach. Pracujący tam profesor napotkał ukryte pod tynkiem fragmenty zabytkowych malowideł, ukazujących grupkę przerażonych mnichów. Napis ostrzegał przed odsłonięciem dzieła, a ten, który to zrobi, miał paść ofiarą klątwy. Dutkiewicz zignorował przekaz, co miało być przyczyną jego tragicznego wypadku.

Spór o postać i twórczość Józefa Dutkiewicza trwał również w środowisku konserwatorskim. Oczywiście, w literaturze przedmiotu cytuje się tylko dyskusje nad dziełami Dutkiewicza ze strony tzw. środowiska. Opinia „zwykłych” ludzi się nie liczyła, choć np. większej części olkuskich parafian, delikatnie mówiąc, nie przypadł do gustu nowy wygląd wnętrza świątyni. Wielu rekonstruktorów podzielało poglądy olkuskich parafian, zarzucając Dutkiewiczowi zbyt dużą ingerencję w strukturę zabytku. „Dzieła Dutkiewicza to jak instalowanie klimatyzacji w dorożce” – twierdzili odważni historycy sztuki.

Niejaki profesor Tadeusz Chrzanowski, będący krytykiem Dutkiewicza, przytacza przykład wiejskiego kościoła w pobliżu Wielunia i opisuje jego twórczość słowami: „Dziś wnętrze wygląda, jakby jakiś szalony dowcipniś rozmieścił na ścianach ogromne puzzle…”

Inny historyk sztuki, Bogusław Krasnowolski, usprawiedliwia kontrowersyjną twórczość Dutkiewicza panującym wówczas specyficznym klimatem PRL-u. Każdy twórca, chcąc tworzyć dzieła sakralne (ukierunkowane przez władzę), mógł pracować jedynie we wnętrzach zabytkowych budowli. Historyk przedstawia Dutkiewicza jako znaczącego, XX-wiecznego malarza, wprowadzającego do zabytkowych wnętrz elementy współczesne. Z drugiej strony Krasnowolski twierdzi, że „ten styl konserwatorski to wielkie konserwatorskie kłamstwo” nie mające nic wspólnego z rekonstrukcją, ponieważ nie odtwarzało dzieła, tylko tworzyło nowe. Przypomina też, że z wnętrza tarnowskiej katedry usunięto polichromie autorstwa Dutkiewicza, Marczyńskiego i Taranczewskiego, które zastąpiono „gołymi” ścianami. Zdążono to zrobić, zanim wpisano je do rejestru zabytków.

Skoro środowisko konserwatorów jest podzielone, czy wolno nam, „zwykłym” ludziom mieć swoje zdanie? Czy to, co znajduje się na ścianach wewnątrz dębińskiej świątyni, to arcydzieło? Czy też musimy parafrazować Gombrowicza, powtarzając że „malowidła nas zachwycają, bo Dutkiewicz znanym rekonstruktorem jest”?

Dziś mało kto może się pochwalić tym, że na własne oczy widział dawne malowidła na ścianach naszego kościoła. Tym, którzy są zbyt młodzi, aby to zobaczyć, pozostały jedynie fragmenty uwiecznione na kilku fotografiach. Ciekawe, co dzisiejsi parafianie sądzą o malowidłach w dębińskiej świątyni. Czy się podobają? Czy podobają się na tyle, że potrafimy opowiedzieć, co przedstawiają? Niestety, wspaniałych aniołów namalowanych za ołtarzem głównym nie zobaczymy już nigdy.

Na zamieszczonych zdjęciach znajdują się wnętrza Kościoła Parafialnego w Dębnie.

Malowidła nie do końca znane
Malowidła nie do końca znane
Autor: Szymon Smaga-Kumorek

Wróć do historii gminy

Informator UG system informacji przestrzennej   Stowarzyszenie Kwartet na Przedgórzu  Prawa pacjenta Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej WKU w Tarnowie Sportowy turniej miast i gmin Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej

W górę
Kapitał Ludzki - Narodowa Strategia Spójności Gmina Dębno Unia Europejska - Europejski Fundusz Społeczny
Modernizacja strony WWW współfinansowana z EFS w ramach projektu POKL 2007-2013 pt. "CAF - podstawa doskonalenia małopolskich JST",
nr projektu POKL.05.02.01.00-059/12